Imagine Erasmus

08 dec 2015

Vandaag is het 35 jaar geleden dat John Lennon stierf. Dat voelt nog steeds als een geweldig verlies, en een geweldig zinloos verlies. Uitgerekend hij werd vermoord. Is een grotere tegenstelling tussen droom en daad denkbaar? Want behalve als Beatle werd juist John Lennon ook bekend als troubadour voor liefde en vrede, en tegen geweld. All You Need Is Love. Give Peace A Chance. Happy Xmas (War Is Over).

Lennons bekendste pleidooi voor vrede en harmonie in de wereld is Imagine uit 1971. Op 31 december zal het als nummer 1 te horen zijn in de populaire Top-2000. Blijkbaar zochten dit jaar nog meer mensen dan anders troost bij de klanken en woorden van Lennons lied. Geen wonder, want het nieuws is een onophoudelijke stortvloed van berichten over dood en verderf, angst en verdriet.

Helaas is dat niks nieuws. In 1516 schrijft Erasmus: “Misschien is het de dodelijke ziekte van de menselijke natuur dat we nooit verder kunnen zonder oorlogen.” Ook in zijn tijd had oorlog al een voorgeschiedenis van duizenden jaren. Het onderwerp vrede komt ontzettend vaak voor in de boeken van Erasmus. Hij laat Mevrouw Zotheid zeggen: “Oorlog is verschrikkelijk, beestachtig en onmenselijk. Oorlog is zo verderfelijk dat de grootste schurken de beste oorlogsleiders zijn.” Erasmus heeft dan ook altijd de reputatie van pacifist gehad.

Niet dat Erasmus principieel tegen elke vorm van oorlog was. Soms was oorlog nodig, maar nooit als eerste middel. Zelfs niet tegen de Turken, die in zijn tijd de grootste dreiging van buiten tegen fort Europa vormden. Laten christenen eerst eens ophouden andere christenen te bevechten en te doden, schrijft hij. Want “vrijwel geen enkele vrede is zo onrechtvaardig dat hij niet te verkiezen is boven een oorlog, hoe gerechtvaardigd die ook mag zijn.” Want Erasmus wist uit eigen ervaring: “De meeste ellende van een oorlog treft altijd de meest onschuldige mensen.” Dat is ook nu in Syrië weer zo.

Lennon zingt: “Imagine there's no countries, It isn't hard to do, Nothing to kill or die for, And no religion, too.” Erasmus schrijft: “Het is pervers dat alleen al de naam van een plek mensen kan verdelen, terwijl ze zo veel gemeen hebben.” In tegenstelling tot Lennon was Erasmus een overtuigde christen, maar ook hij besefte dat geloof geen garantie voor vrede is. Dat ligt niet aan het geloof, maar aan de gelovigen. Erasmus in 1517: “Wie kan zichzelf een echte christen vinden, als hij om een onbenullige krenking een groot deel van de wereld in oorlog stort?” En in 1528: “Christus wordt te schande gemaakt door mensen die niets aan hem ontlenen behalve Zijn naam.” En in 1516: “De hele filosofie van Christus is een pleidooi tegen oorlog.”

Lennon zingt: “Imagine all the people, Living life in peace. You may say I'm a dreamer, But I'm not the only one. I hope someday you'll join us, And the world will be as one.” Erasmus schrijft in 1517: “Mensen krijgen van nature veel te verduren in hun leven, maar harmonie zal veel leed wegnemen als mensen elkaar troosten of helpen door vriendelijke daden over en weer.”

Mooie gedachten. Mooie woorden. Jammer genoeg bleek op 8 december 1980 weer eens, dat Machiavelli realistischer was dan Erasmus en Lennon: “Mensen zullen hun kwade instincten gebruiken, zodra ze daartoe de gelegenheid krijgen.”

 

In de uitvoering van Roxy

In de uitvoering van Roxy Music is Jealous Guy nog veel mooier.

een ander soort religieus terrorisme afgestoft

Het prachtige "Imagine" van John Lennon zal dankzij de onbekende zanger/pianist nog decennia lang geassocieerd worden met de uit naam van een bepaald geloof verrichtte gruwelmoorden in en het rond theater Bataclan in Parijs. Hoe wrang is het te moeten reconstrueren dat dezelfde John Lennon op vergelijkbaar gruwelijke wijze werd vermoord door ene Mark Chapman, als ‘herboren christen’ ongelimiteerd freakend op millennia oude ‘waarheden’ die geen andere optiek naast zich duld(d)en. Wij kunnen de gevallenen niet meer tot leven roepen, en geloof kan een heel sociale waarde vertegenwoordigen, maar laat ons eindelijk eens leren dat religieus FUNDAMENTALISME, met welke wortels dan ook, niet tot de menselijke eigenschappen mag behoren.

Imagine

Mooi, Imagine op nr. 1 in de Top 2000. Zie het vooral als de kracht van de sociale media. Toch is Imagine niet ex-Beatle Lennons mooiste solonummer. Dat is Jealous Guy. Heel mooi, heel beladen en... heel onbekend. Ikzelf kwam er pas enige jaren geleden mee in aanraking nadat ik de roman met de gelijknamige titel van de Nederlandsee auteur Wladimir Arn las, die deze song ook als thema ik dat boek gebruikte. Luister maar eens naar dat lied, dan weet je wat ik bedoel.

Nieuwe reactie inzenden

De inhoud van dit veld is privé en zal niet openbaar worden gemaakt.
  • Adressen van webpagina's en e-mailadressen worden automatisch naar links omgezet.

Meer informatie over formaatmogelijkheden

CAPTCHA
Deze vraag wordt gebruikt spam-inzendingen te voorkomen. Let op: hoofdlettergevoelig.
Beeld-CAPTCHA
Voer de bovenstaande karakters in.